Kullanılmış Makina
Eski, kullanılmış, yenileştirilmiş, kusurlu ve yatık mallar ithalat rejimi uyarınca izne tabidir.
Ek 1/A
İzin belgesi alınmayacak eşya listesidir.
Ek 1/B
İlgili kurumlardan uygunluk yazısı alınacak eşyayı gösterir.
Ek 2
CIF değer şartlarına göre izin gerektirebilecek eşyayı kapsar.
Başvuru Evrakları
Fotoğraf, katalog/teknik çizim, proforma fatura ve firma sicil evrakları hazırlanır.
Yerli İmalat Soruşturması
Bakanlık, STK ve sanayi odaları üzerinden yerli imalat bilgisi sorgulayabilir.
Sunuş
İkinci el makina ithalatı, GTİP + liste + izin + teknik belge kontrolüyle yönetilir
Dış ticaret mevzuatı sıklıkla revizyona tabi tutulur ve farklı bakış açılarıyla yorumlanmaya müsaittir. Kullanılmış ikinci el makina ithalatında bu hassasiyet daha da artar; çünkü eşyanın yaşı, kıymeti, teknik niteliği, yurt içi üretim durumu ve tebliğ eki listelerdeki yeri ithalat sonucunu doğrudan etkileyebilir.
İthalat Rejimi Kararı uyarınca eski, kullanılmış, yenileştirilmiş, kusurlu ve yatık malların ithali kural olarak izne tabidir. İzni veren merci sunuda Ekonomi Bakanlığı olarak belirtilmiştir.
Bu rehber; İthalat 2014/9 Tebliği ek listelerini, 2010/9 sistemiyle farkları, izin belgesi sürecinde istenen belgeleri, proforma faturada bulunması gereken bilgileri, firma sicil evraklarını, komple tesis belgelerini ve ithal izni soruşturmasını operasyonel bloklara ayırır.
AB Global Yaklaşımı
Kullanılmış makina ithalatında izin sonucu, çoğu zaman liste ve teknik belge kalitesine bağlıdır.
GTİP, CIF değer, adet/kilo sınırı, proforma bilgileri, teknik katalog ve yerli imalat durumu kontrol edilmeden ikinci el makina dosyası kapatılmamalıdır.
AB Global 2026 Kullanılmış Makina Bülteni
Operasyon Özeti
Kullanılmış makina ithalatında öne çıkan eşikler
Dosya açılışında tebliğ eki liste, CIF değer, GTİP ve miktar eşiği birlikte kontrol edilir.
Ek Liste
Ek 1/A, Ek 1/B ve Ek 2 üzerinden karar verilir.
Tebliğ
Kullanılmış veya yenileştirilmiş eşya için temel tebliğ çerçevesi.
Ek 2 İstisnası
12’li GTİP bazında miktar kontrolünde anılan eşik.
Ek 2 İstisnası
10 adet şartıyla birlikte aranacak ağırlık eşiği.
Bölüm 01
Kullanılmış ikinci el makina ithalatı mevzuatı
Eski, kullanılmış, yenileştirilmiş, kusurlu ve yatık malların ithali İthalat Rejimi Kararı uyarınca izne tabidir.
İthalat 2014/9Ana Dayanak
İkinci el makina ithalatında izin merci sunuda Ekonomi Bakanlığı olarak belirtilmiştir.
2010 yılına kadar makinelerin yaşlarını kriter kabul eden sistem uygulanmaktayken, yaş tespitinde yaşanan sıkıntılar ve kamu yararı nedeniyle sistem yeniden düzenlenmiştir.
İlgili Bakanlık her yıl ülke menfaatlerini dikkate alarak Kullanılmış veya Yenileştirilmiş Olarak İthal Edilebilecek Bazı Maddelere İlişkin Tebliği ve ek listelerini Sanayi Bakanlığı görüşünü de almak suretiyle günceller.
- Eski/kullanılmış/yenileştirilmiş eşya kural olarak izne tabidir.
- Yaş kriteri yerine liste, CIF değer ve teknik kontrol sistemi öne çıkmıştır.
- Tebliğ ve ek listeler yıllık olarak güncellenebilir.
Bölüm 02
İthalat 2014/9 Tebliği ekinde üç farklı liste bulunur
Eşyanın hangi listede yer aldığı, izin gerekip gerekmediğini veya hangi kurumdan uygunluk alınacağını belirler.
Ek 1/A · Ek 1/B · Ek 2Listeler
Ek 1/A, izin belgesi alınmayacak eşyayı gösterir. Yurt içinde üretimi olmayan makineler bu listeye alınarak herhangi bir yaş veya kıymet sınırlaması olmaksızın ithalatına izin verilmiştir.
Ek 1/B, ilgili kurumlardan uygunluk yazısı alınacak eşyayı gösterir. Sivil hava taşıtları, sivil hava taşıtlarında kullanılmaya mahsus eşya ve deniz taşıtları için ilgili kurumlardan uygunluk belgesi alınır.
Ek 2, izin belgesi alınacak eşyayı kapsar. Yurt içinde üretimi olan makinelerde belirli CIF değerler dikkate alınır; bu değerlerin üzerinde kalanlar izne gerek olmaksızın, altında kalanlar ise izne tabi olabilir.
- Ek 1/A: izin belgesi alınmayacak eşya.
- Ek 1/B: ilgili kurumdan uygunluk yazısı alınacak eşya.
- Ek 2: CIF değer/miktar şartına göre izin gerektirebilen eşya.
Bölüm 03
Ek listeler dosyada nasıl yorumlanır?
GTİP, eşya tanımı, CIF değer, kurum uygunluğu ve miktar/ağırlık bilgisi birlikte değerlendirilir.
Ek 1/A
Yurt içinde üretimi olmayan makineler için yaş veya kıymet sınırı olmaksızın ithalat kolaylığı sağlar.
Ek 1/B
Sivil hava taşıtı ve deniz taşıtı gibi eşyada ilgili kurum uygunluğu aranır.
Ek 2
Yurt içinde üretimi olan makinelerde CIF değer eşiği üzerinden izin gerekliliği doğar.
CIF Değer
Belirlenen değerin üzerinde olan makinelerde izinsiz ithalat imkanı gündeme gelebilir.
Değer Altı
Belirlenen değerin altında kalan makineler izne tabi olabilir.
10 Adet / 50 kg
2014 sonrası Ek 2 için 12’li GTİP bazında 10 adet ve 50 kg veya daha az miktar istisnası belirtilmiştir.
Bölüm 04
2010/9 sayılı tebliğ ile sonrasındaki sistem arasındaki farklar
Sunuda 2010 öncesi yaş kriteri ile 2014/9 sonrası liste ve değer bazlı yapı karşılaştırılmıştır.
10 Yaş Sistemi
2010/9 sayılı tebliğde GTİP ve tanımı verilen eşyanın 10 yaşına kadar izinsiz ithali mümkünken, 10 yaş üstü için izin gerekiyordu.
Yaş Sınırı Kaldırıldı
2010 yılından itibaren bu sınır ortadan kaldırılmıştır.
Tebliğde Yer Almayan Eşya
2010/9’da yer almayan eşyanın tamamı İthalat Rejimi Kararı 7. madde gereğince Ekonomi Bakanlığı iznine tabi tutulmuştur.
2014/9 Ayrımı
Ek 1/B kapsamı eşya için listede belirtilen kurumdan, diğer kullanılmış/yenileştirilmiş eşya için Ekonomi Bakanlığından izin alınması öngörülmüştür.
CIF Değer Yeniliği
Ek 2’de eşya kıymetinin belli değerin altında olması halinde izin, üstünde olması halinde izinsiz ithalat imkanı getirilmiştir.
10 Adet / 50 kg Yeniliği
Ek 2’deki eşyalardan bir beyannamede 12’li GTİP bazında 10 adet ve 50 kg veya daha az miktardakilerin izinsiz ithali mümkün hale gelmiştir.
Bölüm 05
Kullanılmış makina ithalat izin belgesi için hangi belgeler gerekir?
İzin başvurusu teknik eşya bilgileri, proforma fatura ve firma sicil evraklarıyla hazırlanır.
Fotoğraf + Katalog + ProformaAna Evrak
Kullanılmış makina ithalatı için ithal edilmek istenen eşyaya ait fotoğraf, tanıtıcı katalog veya teknik çizim, proforma fatura ve firma evrakları hazırlanır.
Proforma faturada makinanın tam adı, seri numarası, marka/model bilgisi, imalat tarihi, ağırlık bilgileri, adet/birim fiyatı, teslim şekli, menşe bilgisi, kapasitesi, enerji sarfiyatı, GTİP ve ihracatçı firma bilgileri yer almalıdır.
Firma sicil evrakları arasında şirket imza sirküleri, ticaret sicil gazetesi ve odaca tasdikli kapasite raporu bulunur.
- Eşya fotoğrafı ve teknik katalog/çizim hazırlanır.
- Proforma faturada makina teknik ve ticari bilgileri yer alır.
- Firma sicil evrakları dosyaya eklenir.
Bölüm 06
Proforma fatura kontrol listesi
İzin belgesi sürecinde proforma fatura, makinanın teknik ve ticari kimliğini açıkça göstermelidir.
Makina Kimliği
Tam adı, seri numarası, marka ve model numarası.
İmalat Tarihi
Makina yaş ve teknik değerlendirme için imalat tarihi.
Ağırlık Bilgisi
Makina ağırlık bilgileri.
Adet / Birim Fiyat
Adet, birim fiyat ve toplam bedel.
Teslim Şekli
Incoterms/teslim şekli bilgisi.
Menşe Bilgisi
Makinanın menşei.
Kapasite
Makina kapasitesi ve teknik performans bilgileri.
Enerji Sarfiyatı
Enerji tüketim bilgisi.
GTİP
Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu / Customs Number.
İhracatçı Bilgisi
İhracatçı firma ve satış sorumlusu irtibat bilgileri.
Bölüm 07
Firma sicil evrakları ve komple tesis belgeleri
Başvuru dosyası firma yetkisi, kapasite ve komple tesislerde ekonomik/teknolojik durum belgeleriyle desteklenir.
Şirket İmza Sirküleri
Noter tasdikli veya asıl imza sirküleri sunulur.
Ticaret Sicil Gazetesi
Kuruluş, unvan, sermaye ve imza yetkisi bilgilerini içeren noter tasdikli veya asıl gazete.
Kapasite Raporu
Odaca tasdikli kapasite raporu başvuru dosyasına eklenir.
Komple Tesis Belgesi
Tesisin bulunduğu ülke/eyaletteki ticaret veya sanayi odası ya da yetkili kamu/özel kuruluşça onaylanmış belge gerekir.
Model ve İmal Yılları
Komple tesislerde makine ve teçhizatın model ve imal yılları belgede yer almalıdır.
Ekonomik ve Teknolojik Durum
Tesisin çalışabilecek durumda olup olmadığı belgede belirtilmelidir.
Yeminli Tercüme ve Konsolosluk Tasdiki
Gerekli hallerde tercüme ve belgelerdeki onayların Türk Konsolosluğunca tasdiki gerekir.
Bölüm 08
Ekonomi Bakanlığı ithal izni soruşturması nasıl yürütülür?
İzin belgesi verilecek eşya için yerli imalat durumunun teyidi amacıyla STK ve sanayi odaları üzerinden görüş alınabilir.
Yerli İmalatKontrol
Ekonomi Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü, 2014/9 sayılı Tebliğ eklerinde bulunan ve izin belgesi vereceği eşyalara yönelik ithal izni soruşturması gerçekleştirir.
Bu soruşturma kapsamında sivil toplum kuruluşları ile il veya bölgelere ait sanayi odaları aracılığıyla, bu kuruluşlara üye olan firmalara yerli imalat bilgisi sorulur.
Bu sayede söz konusu eşyanın ülkemizde imalatının yapılıp yapılmadığı teyit edilmeye çalışılır. Gönderilen görüş sonrası, ithal iznin verilip verilmediği ise takip edilemeyebilir.
- STK ve sanayi odalarından görüş alınabilir.
- Yerli imalat bilgisi sorgulanır.
- İzin sonucu ayrıca takip gerektirebilir.
Bölüm 09
Kullanılmış makina ithalat dosyası nasıl yönetilmeli?
GTİP ve liste kontrolünden izin başvurusu ve soruşturma takibine kadar dosya adım adım yürütülmelidir.
GTİP ve eşya durumunu belirle
Makina eski, kullanılmış, yenileştirilmiş, kusurlu veya yatık mı netleştirilir.
Tebliğ ek listesini kontrol et
Ek 1/A, Ek 1/B veya Ek 2 kapsamında olup olmadığı belirlenir.
İzin/uygunluk kararını ver
Ek 1/B için ilgili kurum uygunluğu, Ek 2 için CIF değer ve miktar/ağırlık şartı değerlendirilir.
Teknik evrakları hazırla
Fotoğraf, katalog, teknik çizim ve proforma fatura tamamlanır.
Firma evraklarını ekle
İmza sirküleri, ticaret sicil gazetesi, kapasite raporu ve gerekiyorsa komple tesis belgeleri dosyaya konur.
Soruşturma ve izin sonucunu takip et
Yerli imalat soruşturması ve Bakanlık izin süreci izlenir.
İkinci el makina ithalatında “liste dışı” eşya otomatik serbest değildir
Tebliğde yer almayan kullanılmış veya yenileştirilmiş eşya, İthalat Rejimi Kararı 7. madde kapsamında izin gerektirebilir. Bu nedenle yalnızca makinanın yaşına bakmak yeterli değildir; GTİP, liste, CIF değer, adet/kilo şartı, teknik belge ve yerli imalat durumu birlikte kontrol edilmelidir.
Bölüm 10
Kullanılmış ikinci el makina ithalatı hakkında kısa cevaplar
Operasyon ekibinin hızlı karar verebilmesi için kısa soru-cevap özeti.
Kullanılmış makina ithalatı izne tabi midir?
Evet. Eski, kullanılmış, yenileştirilmiş, kusurlu ve yatık malların ithali İthalat Rejimi Kararı uyarınca izne tabidir.
İzni veren merci kimdir?
Sunuda izin merci Ekonomi Bakanlığı olarak belirtilmiştir.
İthalat 2014/9 Tebliği ekinde kaç liste vardır?
Üç liste vardır: Ek 1/A, Ek 1/B ve Ek 2.
Ek 1/A neyi ifade eder?
İzin belgesi alınmayacak eşyayı ifade eder.
Ek 1/B neyi ifade eder?
İlgili kurumlardan uygunluk yazısı alınacak eşyayı ifade eder.
Ek 2 neyi ifade eder?
İzin belgesi alınacak eşyayı ve CIF değer/miktar şartlarına göre izin gerekliliğini ifade eder.
İzin belgesi için hangi temel belgeler gerekir?
Eşya fotoğrafı, katalog/teknik çizim, proforma fatura ve firma evrakları gerekir.
Proforma faturada hangi bilgiler bulunmalıdır?
Makina adı, seri no, marka/model, imalat tarihi, ağırlık, adet/birim fiyat, teslim şekli, menşe, kapasite, enerji sarfiyatı, GTİP ve ihracatçı bilgileri bulunmalıdır.
Yerli imalat soruşturması ne için yapılır?
İthal edilmek istenen eşyanın Türkiye’de imal edilip edilmediğini teyit etmek için yapılır.
Son Adım
İkinci el makina dosyasını kapatmadan önce GTİP, liste, izin ve teknik belge zincirini doğrulayın
Bu rehber; kullanılmış ikinci el makina ithalatı mevzuatı, 2014/9 Tebliği listeleri, 2010/9 farkları, izin belgesi belgeleri, proforma bilgileri, firma sicil evrakları, komple tesis belgeleri ve ithal izni soruşturmasını tek dokümanda toplar.
Her dosyada GTİP, eşya tanımı, kullanılmış/yenileştirilmiş statü, Ek 1/A-Ek 1/B-Ek 2 listeleri, CIF değer, adet/kilo şartı, teknik katalog, proforma, firma sicil evrakları ve yerli imalat soruşturması birlikte kontrol edilmelidir.
